"తెర"చాటు చందమామ

(గతంలో చేసిన పోస్ట్ నే, పాట లింక్ తో, “ఎన్నో రంగుల తెల్ల కిరణం” కథ లింక్ తో ఇంకా కొన్ని మార్పులతో మళ్ళీ పోస్ట్ చేస్తున్నాను)

అది 2000వ సంవత్సరం అనుకుంటా. నేను విజయవాడలో engineering చదువుకునే రోజులు. ఆకాశవాణి వారు దీపావళి పండుగ సందర్భంగా, “వెండి వెలుగుల కవితావళి” అని ఒక కవితాగోష్టి పెట్టి ఎనిమిది మంది సినీ కవులను ఆహ్వానించారు. అంటే అష్ట కవులు అన్న మాట. వచ్చిన వారిలో వయసు పరంగా “జాలాది”, పేరు పరంగా “సిరివెన్నెల” పెద్దవారు. భువనచంద్ర, సామవేదం షణ్ముఖశర్మ, జొన్నవిత్తుల, సుద్దాల మొదలైన వారు ఉన్నారు. సిరివెన్నెల గారిని ప్రత్యక్షంగా చూడ్డం అదే మొదటి సారి. ఆయనే మొదలుపెట్టారు – “ఏటికొక అమవాస దీపావళి, ఓటమెరుగని ఆశ దీపావళి” అంటూ. కవిత గొప్పగా ఉన్నా, కొంచెం “ఆలోచనామృతం” కావడం వల్ల, జనాలు “సామాన్యులు” కావడం వల్ల తప్పదన్నట్ట్లు చప్పట్లు తప్ప అంత స్పందన లేదు. తర్వాత మిగతా కవులు తమ కవితలు వినిపించారు. అందరిలో ఎక్కువగా జనాలని ఆకట్టుకున్నది “సుద్దాల అశోక్ తేజ” అని చెప్పొచ్చు. అందుకు “నేలమ్మ నేలమ్మ నేలమ్మా నీకు వేనవేల దండనాలమ్మా” అని సులువుగా అర్థమయ్యే జానపదాలు పాడడం ఒక కారణం అయితే, మథురమైన కంఠంతో పాడగలగడం మరో కారణం.

ఇదేమిటి “సిరివెన్నెల” మసకబారుతోందా అని నా లాంటి వాళ్ళు అనుకుంటూ ఉండగా, సిరివెన్నెల మళ్ళీ వచ్చి ఒక పాట వినిపించారు. “అటు అమెరికా – ఇటు ఇండియా” అనే సినిమాకి ఈ పాట రాశానని చెప్తూ ఆయన ఆ పాట వినిపించారు. తేలికగా అందరికీ అర్థమయ్యి, గుండెల్ని సూటిగా తాకేలా ఉన్న ఆ పాట ఆయన పాడడం పూర్తవ్వగానే సభంతా కరతాళధ్వనులు. వేదికపై ఆసీనులైన మిగతా కవులు కూడా ఎంత కదిలిపోయారో! ఇలా సిరివెన్నెల తన స్థాయిని, ఆధిపత్యాన్ని చాటుకోవడం నాలాటి అభిమానులకి ఆనందం కలిగించింది

అప్పుడు ఆయన పాడిన పాటే – “నువ్వెవరైనా నేనెవరైనా” అన్నది. ఆయన పాడినప్పుడే నేను పాటని రాసుకుని ఉండాల్సిందేమో అన్ని ఎన్ని సార్లు అనుకున్నానో. తర్వాత ఆ పాట కోసం ఆ సినిమా ఎప్పుడు వస్తుందా అని ఎదురుచూస్తూ ఉన్నాను. ఆ సినిమా వచ్చినట్టే వచ్చి వెళ్ళిపోవడమూ జరిగిపోయింది. కానీ ఈ పాట నాకు వినబడలేదు. తర్వాత ఈ పాట కోసం ఎంత ప్రయత్నించినా దొరకలేదు. manasirivennela.com site లో ఒక video లో ఈ పాట కొంత సిరివెన్నెల పాడతారు గానీ, ఆ site లో ఈ పాట పూర్తిగా ఉన్నట్టు లేదు.

ఎన్నాళ్ళుగానో ఎదురుచూస్తున్న ఈ పాటని కొన్నాళ్ళ క్రితం Orkut మిత్రుడు “చైతన్య” నా కోసం వెతికి మరీ సాహిత్యం అందించాడు. అతనికి ధన్యవాదాలు చెప్పుకుంటూ ఆ పాటని ఇక్కడ అందిస్తున్నాను. ఈ పాట ఇప్పుడు Google Videos లో కూడా లభ్యమౌతోంది – ఇక్కడ

Pallavi:

నువ్వెవరైనా నేనెవరైనా నీ నా నవ్వుల రంగొకటే
ఊరేదైనా పేరేదైనా మన ఊపిరి గీతం ఒకటే

అలలన్నిటికీ కడలొకటే, నదులన్నిటికీ నీరొకటే
మనసు తడిస్తే నీ నా చెంపలు నిమిరే వెచ్చని కన్నీరొకటే

Charanam 1:

ఏ దేశం వారికి ఐనా ఇల ఒకటే గగనం ఒకటే
ఏ భాషను పలికిస్తున్నా గొంతులు స్వరతంత్రులు ఒకటే

ఆహారం వేరే అయినా అందరి ఆకలి ఒకటే
ఆకారం వేరే అయినా ఆధారం బ్రతుకొకటే

నిన్నూ నన్నూ కన్నప్పుడు మన తల్లుల నొప్పుల తీరొకటే
ఎన్నో రంగుల తెల్లకిరణమై వెలుగుతున్న జీవితమొకటే

Charanam 2:

ఏ రూపం చూపెడుతున్నా ఉలి కదలికలకు శిల ఒకటే
ఏ రాగం వినిపిస్తున్నా పిల్లనగ్రోవికి గాలొకటే

నీ నాట్యం పేరేదైనా పాదాలకు కదలిక ఒకటే
ఏ ప్రాంతంలో నువ్వున్నా ప్రాణాలకి విలువొకటే

నీకూ నాకూ అందరికీ పుట్టుకతో చుట్టరికం ఒకటే
నువ్వూ నేనూ  వారూ వీరూ అంతా కలిసి మనమొకటే

పాటలో అంశం ఏకత్వం. మన చుట్టూ జనజీవితంలో మనమూ ఒక భాగమే అనీ, అందరి నవ్వులూ, నొప్పులూ ఒకటే అనీ చెప్పడం. తద్వారా “నిన్ను నన్నూ కలిపి మనము” అనే భావం పెంపొందించడం ఈ పాట లక్ష్యం. అందుకు సిరివెన్నెల ఎన్నుకున్న సరళమైన ఉపమానాలు అందరికీ అందేలా ఉండి, ఈ పాట అర్థమయ్యేలా చేసి, పాట లక్ష్యాన్ని నెరవేర్చేందుకు దోహదపడ్డాయి.

“ఏ దేశం వారికి ఐనా ఇల ఒకటే గగనం ఒకటే” అన్న వాక్యం చూస్తే “పడమటి సంధ్యారాగం” సినిమాలోని “ఈ తూరుపు ఆ పశ్చిమం” అన్న వేటూరి గీతంలోని ” ఏ దేశమైనా ఆకాశమొకటే, ఏ జంటకైనా అనురాగమొకటే” అన్న lines గుర్తొస్తాయ్. మహా కవులు ఒకేలా ఆలోచించడం ఆశ్చర్యం ఏమీ కాదు కదా!

ఎన్నో రంగుల తెల్ల కిరణం పేరుతో సిరివెన్నెల ఒక కథ రాశారు 1980 లో. ఆ కథ – ఇక్కడ. ఈ కథ చదివితే “ఎన్నో రంగుల తెల్ల కిరణం” అంటే ఏమిటో బాగా అర్థమౌతుంది. ఆనందం, ఆరాటం, కష్టం ఇలా ఎన్నో రంగుల్లో ఉన్న జీవితాన్ని ఆ రంగుల్లో కాకుండా, కొంచెం దూరంగా జరిగి అన్నీ కలిసిన తెల్ల రంగుని పరిపూర్ణంగా చూడగలిగితే అప్పుడు జీవితం ఎంత గొప్పదో తెలుస్తుంది. అప్పుడు బాధ కూడా గొప్ప experience లా అనిపిస్తుంది.

ఈ మధ్య వివేకానందుని Practical Vedanta చదివా. అందులో ఆయన అంటాడు -

“వేదాంతం అంతే ఏదో అర్థం కాని సిద్ధాంతమో, నైరాశ్యం నిండిన భావనో కాదు. వేదాంతం అంటే నువ్వే భగవంతుడివని గుర్తించడం (అద్వైత వేదాంతం). నువ్వు భగవంతుడిని చేరుకోడానికో, సాక్షత్కరించుకోడానికో ఎక్కడో వెతకనక్కర లేదు. నీలోనే ఉన్నాడు పరమాత్మ. నువ్వు కప్పుకున్న తెరలు తొలగిస్తే కనబడతాడు. అప్పుడు నువ్వు నీలో, అందరిలో, చుట్టుపక్కల అణువణువులో దైవాన్ని చూడగలుగుతావు. చుట్టూ ప్రకృతితో ఏకత్వాన్ని పొందగలుగుతావ్. వేదాంతమంటే ఈ ఏకత్వాన్ని తెలుసుకోవడమే”

నాకు చప్పున సిరివెన్నెల రాసిన పై పాట గుర్తొచ్చింది. ఎంతో క్లిష్టమైన తాత్త్వికతని, ఇట్టే అర్థమయ్యేటట్టు చెప్పిన సిరివెన్నెల ప్రతిభ ఎంత గొప్పది! వివేకానందుడు ఈ పాట వింటే ఎంత ఆనందించేవాడో! భారతీయ తాత్త్వికతని గడప గడపకీ చేర్చే ప్రయత్నం చెయ్యాలన్న ఆయన కలని నెరవేర్చే ఓ ముద్దు బిడ్డ ఆయనకి సిరివెన్నెలలో కనిపించి మురిపిస్తాడు….

అవును…సిరివెన్నెల కవి మాత్రమే కాదు, తాత్త్వికుడూ, దార్శనికుడూ, అంతకు మించి మానవతావాది!

ఎప్పుడూ సినిమా పాటల గురించి రాసే నేను ఇప్పుడు అమృతం టైటిల్ సాంగ్ గురించి రాయడానికో కారణం ఉంది – ఇది రాసినది సినీ గీత రచయిత సిరివెన్నెల కాబట్టి. పైగా ఎంతో పాపులర్ అయ్యి, చక్కటి మెసేజ్ కలిగిన ఈ పాటని మళ్ళీ ఒక సారి గుర్తుచేసుకోవడం మంచిదే కదా!

ముందుగా పాట సాహిత్యం:

అయ్యోలూ అమ్మోలూ ఇంతేనా బ్రతుకు హో హో హో
ఆహాలూ ఓహోలూ ఉంటాయి వెతుకు హా హా హా
మన చేతుల్లోనే లేదా రిమోట్ కంట్రోలు?
ఇట్టే మార్చేద్దాము ఏడుపుగొట్టు ప్రోగ్రాంలు!
వార్తల్లో హెడ్లైన్సా మనకొచ్చే చిలిపి కష్టాలు?
అయడిన్ తో అయిపోయే గాయాలే మనకు గండాలు

ఎటో వెళ్ళిపోతూ నిను చూసింది అనుకోవొయ్ ట్రబులు
“హలో హౌ డుయూ డూ” అని అంటోంది అంతే మీ లెవెలు
ఆతిథ్యం ఇస్తానంటే మాత్రం వస్తుందా
తీరిగ్గా నీతో కాలక్షేపం చేస్తుందా
గాలైనా రాదయ్యా నీదసలే ఇరుకు అద్దిల్లు
కాలైనా పెడుతుందా నీ ఇంట్లో పెను తుఫానసలు?

ఒరేయ్ ఆంజినేలూ! తెగ ఆయస పడిపోకు చాలు
మనం ఈదుతున్నాం ఒక చెంచాడు భవసాగరాలు
కరెంటూ రెంటూ ఎట్సెట్రా మన కష్టాలు
కర్రీలో  కారం ఎక్కువ ఐతే కన్నీళ్ళు
నైటంతా దోమల్తో ఫైటింగే మనకి గ్లోబల్ వార్!
భారీగా  ఫీలయ్యే టెన్షన్లేం పడకు గోలీ మార్!

ఇప్పుడు కొంత విశ్లేషణ:

సృష్టిలో objective అంటూ ఏదీ నిజానికి ఉండదు. పూలు అందంగా ఉన్నాయన్నది కరెక్ట్ కాదు. పూలు నీకు అందంగా అనిపించాయ్. ఇది కష్టం అన్నది కరెక్ట్ కాదు. నువ్వు దానికి కష్టం అని పేరు పెట్టుకున్నావ్ కాబట్టి, అదేదో పెద్ద ఇబ్బందైన విషయం అని అనుకున్నావ్ కాబట్టి అది నీకు కష్టం. ఇలా మన mind ఏది చూపిస్తే అది చూస్తాం మనం. అది చూపించిన జగాన్నే జగం అనుకుంటున్నం మనం. అందుకే “జగమే మాయ” అన్నది. ఈ mind ఒక cricket commentator లా ప్రతి దానికి ఏదో commentary చెబుతూ ఉంటుంది. మనం దానీ ద్వారా అన్నీ తెలుసుకుంటున్నాం. అసలు ఈ commentary ఏమీ లేకుండా cricket match ని (అంటే హర్షా భోగ్లే commentary లేకుండా, “ద్రావిడ్ జిడ్డు గాడు! ధోని కి బలం తప్ప స్టైల్ లేదు! లాటి మన మనసు చెప్పే commentary ఏది లేకుండా) చూడగలమా అన్నది philosophical ప్రశ్న.

ఈ మనసు మాయని deal చెయ్యడానికి రకరకాల techniques ఉన్నాయ్. ఏమౌతుందో ఏంటో అని ఫలితం గురించి అతిగా తాపత్రయ పడే mind ని పక్కకి నెట్టి పని చేసుకుంటూ పోతే అది “కర్మ యోగం”. భక్తి భావంలో లీనమై ఆ భక్తి లో ఈ mind ని కరిగించేస్తే అది “భక్తి యోగం”. mind ని observe చేస్తూ, present moment లోనే ఉంటూ, ఈ mind వలలో పడకుండా ఉంటే అది “రాజ యోగం” (meditation). ఇవన్నీ కాకుండా, “ముల్లుని ముల్లుతోనే తియ్యాలి” అన్న నానుడి ప్రకారం, “ఓ మైండూ! నువ్వు కష్టం అన్న దాన్ని నీ చేతే ఇష్టం అనిపిస్తా. ఇప్పుడు బాధపడాలి అని నువ్వు అన్నప్పుడు, ఓసింతేగా ఏముంది అంతగా బాధ పడేందుకు అని అనిపిస్తా” అని mind ని mind తోనే ఢీకొడితే అది “జ్ఞాన యోగం”

(Of course, ఇవన్నీ కొంత simplified definitions. మీలో యోగా experts ఎవరన్నా ఉంటే “నువ్వు చెప్పినదంతా తప్పుల తడక” అంటూ నా మీదకి యుద్ధానికి రాకండి. ఈ అజ్ఞానిని క్షమించేసి మీ ఔదార్యం చాటుకోండి )

సిరివెన్నెల చాలా పాటల్లో ఈ “జ్ఞాన యోగం” అప్రోచ్ పాటిస్తారు. imagination అంటూ మనుషులమైన మనకి ఏడ్చింది కాబట్టి దానిని వాడి లేనిపోని ఊహల్నీ, భయాలని, బాధలని కల్పించుకుని మరీ ఏడవడం ఎందుకు? ఆ imagination తో మంచిని, శ్రేయస్సుని, positiveness ని, పురోగతినీ ఊహించుకోవచ్చు కదా?  అన్న తత్త్వం సిరివెన్నెల గారిది -

అయ్యోలూ అమ్మోలూ ఇంతేనా బ్రతుకు హో హో హో
ఆహాలూ ఓహోలూ ఉంటాయి వెతుకు హా హా హా

“వెతికితే” తెలుస్తుంది అంటున్నారు. ఎక్కడ వెతకాలి? మన సంతోషాలని బయట ప్రపంచంలో వెతుక్కోడం ఒకటి. మనలో మనం వెతుక్కోడం ఇంకోటి. ఈ రెండోది బయట ప్రపంచంతో నిమ్మిత్తం లేకుండా, అన్ని కాలాల్లోనూ మనల్ని ఆనందంలో ఉంచగలుగుతుంది.

మన చేతుల్లోనే లేదా రిమోట్ కంట్రోలు?
ఇట్టే మార్చేద్దాము ఏడుపుగొట్టు ప్రోగ్రాంలు!

చాలా మంది అసలు బాధ రాకుడదు అనుకుంటారు. అప్పుడే ఆనందంగా ఉండగలం అనుకుంటారు. ఒకవేళ వచ్చిందంటే కొన్ని గంటలో, రోజులో, నెలలో బాధ పడాల్సిందే అని మనకి లెక్కలు ఉంటాయ్ -

e.g ఓ అసమర్థుని జీవ యాత్ర
బాధ – బాధపడే కాలం
ఇండియా క్రికెట్ మ్యాచ్ ఓడిపోతే – ఒక గంట
పక్క వాడు బాగుపడిపోతుంటే – ఒక రోజు
ఆఫీసులో హైకు రాకపోతే – ఒక వారం
ప్రేమ విఫలమైతే – ఒక జీవితం

Note: ఒకే బాధకి బాధపడే కాలం మనిషిని బట్టి మారును

maths లో వీక్ అయిన వాళ్ళు కూడా ఈ లెక్కలు తప్పకుండా, తెలియకుండానే కట్టి ఖచ్చితంగా బాధపడిపోతూ ఉంటారు. కొంచెం upset అయ్యి మూడ్ బాలేకపోతే sad face పెట్టాలి కాబోలు అనుకుని మరీ పెడుతుంటారు. డబ్బులు కట్టి చూస్తున్న సినిమానే బాగులేకపోతే బయటకి వచ్చేస్తాం, కానీ మనకి తెలియకుండానే మనలో ఎన్నో కలతల సినిమాలని entertain చేస్తున్నాం. ఎన్నో చానెల్సు ఉన్నా, రిమోట్ ఉన్నా, పాత “దూరదర్శన్” రోజుల్లో లాగ “చిత్రలహరి” చూస్తూ బ్రతుకుని చిత్రంగా గడిపెయ్యడం ఏమిటి?

వార్తల్లో హెడ్లైన్సా మనకొచ్చే చిలిపి కష్టాలు?
అయడిన్ తో అయిపోయే గాయాలే మనకు గండాలు

మనకి ఇంకో జబ్బు ఉంది – చిన్న విషయాలని పెద్దవి చేసుకోవడం. ఇప్పుడు పెద్దైపోయాం, చిన్ననాటి బంగారు బాల్యం తిరిగి రాదేమి అని డైలాగులు కొడతాం గానీ, ఇలా తిరిగి రాని వాటిగురించి కాకుండా తరచి చూస్తే తరిగి పోయే కల్పిత కష్టాల గురించి అసలు ఆలోచించం.

ఎటో వెళ్ళిపోతూ నిను చూసింది అనుకోవొయ్ ట్రబులు
“హలో హౌ డుయూ డూ” అని అంటోంది అంతే మీ లెవెలు
ఆతిథ్యం ఇస్తానంటే మాత్రం వస్తుందా
తీరిగ్గా నీతో కాలక్షేపం చేస్తుందా
గాలైనా రాదయ్యా నీదసలే ఇరుకు అద్దిల్లు
కాలైనా పెడుతుందా నీ ఇంట్లో పెను తుఫానసలు?

అసలు కష్టానికి చాలా మంది fans ఉన్నారు. పాపం అందరినీ  అంతో ఇంతో పలకరిస్తూ పోతూ ఉంటుంది. అంతే గానీ ఉండమన్నా నీతోనే ఉండిపోదు. అయినా కష్టాన్ని “వలచి మరీ వగచేను” అని అనుకుంటే నీ ఇష్టం! కాబట్టి విశాల హృదయులమై వచ్చిన ప్రతి కష్టాన్ని శరణార్థిగా భావించి ఆశ్రయమివ్వకుండా, కఠినంగా వ్యవహరించడం అవసరమని సిరివెన్నెల ఎంతో తమాషాగా సూచించారు ఇక్కడ.

ఒరేయ్ ఆంజనేయ్లూ! తెగ ఆయస పడిపోకు చాలు
మనం ఈదుతున్నాం ఒక చెంచాడు భవసాగరాలు
కరెంటూ రెంటూ ఎట్సెట్రా మన కష్టాలు
కర్రీలో  కారం ఎక్కువ ఐతే కన్నీళ్ళు
నైటంతా దోమల్తో ఫైటింగే మనకి గ్లోబల్ వార్!
భారీగా  ఫీలయ్యే టెన్షన్లేం పడకు గోలీ మార్!

ఇప్పటి వరకు చెప్తున్న భావాలనే మళ్ళీ ఇంకో సారి ఇంకోలా చెప్తున్నారు ఇక్కడ. “చెంచాడు భవసాగరాలు” అన్న ప్రయోగం అద్భుతం. కష్టంలో మునిగి ఉన్నంత కాలం అదో సాగరం అనిపిస్తుంది. బయటకి ఈది వచ్చి చూస్తే ఇంతేనా అనిపిస్తుంది. ఈ అనిపించడం జరగాలంటే ముందు మనం “అనుకోవడం” చెయ్యాలి. ఇదంత సులభం కాదు. సాధన చెయ్యాలి. ఎంత చేసిన కొన్ని సార్లు demotivate అవ్వడం సహజం. అప్పుడు ఇలాటి ఓ సిరివెన్నెల పాట వింటే సరి.

People often say that motivation doesn’t last. Well, neither does bathing. That’s why we recommend it daily.” — Zig Ziglar

వ్యాసం ముగించే ముందు చిన్న వివరణ. ప్రతి విషయాన్ని “లైట్ తీసుకో” అనే చెప్పడమే కదా ఇది అని కొందరు ఈ సందేశాన్ని అపార్థం చేసుకుని ఏమీ చెయ్యకుండా మిగిలిపోయే ప్రమాదం ఉంది. ఇది లైట్ తీసుకోవడమే, కానీ సీరియస్ గా లైట్ తీసుకోడం!!